Меню

Айыл чарба инвестициялары жана кызматтары ДолбооруБасып чыгаруу үчүн вариант

Долбоордун негизги максаттары жана милдеттери

Долбоордун милдети фермерлер менен малчылардын иши үчүн инфраструктураны жана институттук чөйрөнү жакшыртуу болуп саналат, мында мал чарба секторуна айрыкча көңүл бурулат. Атап айтканда, аталган Долбоор фермердик чарбалардын өндүрүмдүүлүгүн жогорулатууга (айрыкча Долбоор менен камтылган аймакта жайгашкан мал өстүрүүчү чарбалардын) жана малдардын адамдардын ден соолугуна таасир тийгизе турган дарттарын (мисалы, бруцеллезди) кыскартууга көмөк көрсөтөт.

Долбоор зарыл болгон капиталдык инвестицияларды берет, колдоо көрсөтүүнүн өзөктүү кызматтарын чыңдайт, тиешелүү илимий-техникалык билимдерди жайылтат, ошондой эле өлкөнүн баалуу жайыт ресурстарын натыйжалуу жана туруктуу башкарууга түрткү берет жана колдоо көрсөтөт. Мунун өзү фермерлерге жана малчыларга өз ишканаларынын өндүрүмдүүлүгүн, пайдалуулугун жана туруктуулугун жогорулатууга жана ушуну менен жакырчылыкты кыскартууга көмөк көрсөтөт. Бруцеллезге каршы күрөшүү боюнча региондорго топтоштурулган программага колдоо көрсөтүү менен, аталган долбоор дакалктын ден соолугун чыңдоого олуттуу даражада көмөк көрсөтөт.

Долбоордун натыйжаларынын өзөктүү индикаторлору төмөндөгүлөрдөн көрүнөт:

  • (i) жайыт инфраструктурасын жана сапатын жакшыртуу,
  • (ii) фермердик жана малчылык чарбаларына колдоо кызматтарына карата мүмкүнчүлүктү кеңейтүү,
  • (iii) мал чарбасынын өндүрүмдүүлүгүн жогорулатуу.

Долбоорду ишке ашыруу мезгили: 2008—2011-жылдар

Географиялык камтуу: Кыргызстандын бардык облустары (475 айыл кеңешинин аймагы)

Долбоордун компоненттери:

1-компонент. Жайыттарды башкаруу жана жакшыртуу

Ченемдик-укуктук реформа. Долбоордун алкагында жайыттарды башкарууну жана пайдаланууну жөнгө сала турган адекваттуу жана институттук негизди иштеп чыгууга жана жайылтууга жардам көрсөтүлөт.

Жайыттарды жамааттык башкаруу. Долбоор жайыттарды пайдалануучуларга, жергиликтүү өз алдынча башкаруу органдарына жана жалпы эле коомчулуктарга маалымат берет жана окутат. Ушул чакан компоненттин алкагында коомчулуктар жайыт укуктары, милдеттери жана пайдалануунун жакшыртылган системасынын пайдасы, жайыттарды башкаруунун натыйжалуу ыкмалары тууралуу ар тараптуу маалымат алышат жана социалдык мобилизациялоо жана чечимдерди биргелешип кабыл алуу боюнча окушат, ошондой эле жайыттарды башкаруунун ар кандай өзөктүү аспектилери боюнча техникалык даярдыктан өтүшөт жана консультация алышат.
Жайыттарга инвестициялоо үчүн гранттар. Долбоордо жайыттарга, анын ичинде зарыл инфраструктураны реабилитациялоого, жайыттардын сапатын жакшыртууга, же кышкы тоютту өндүрүүгө, даярдоого жана сактоого инвестициялоо үчүн чакан гранттардын механизми каралат.

2-компонент. Көмөкчү айыл чарба кызматтары

Долбоор көмөкчү, рынокко багытталган кызматарды өнүктүрүүгө жана иш жүргүзүшүнө колдоо көрсөтөт, ал кызматтар фермерлерге агрономия, фермердик чарбаны башкаруу, мал чарбасы, малды тоюттандыруу, дарылоо жана асыл тукум мал өстүрүү маселелери боюнча консультацияларды берүү менен фермерлерге жардам көрсөтөт.

Айылдык консультациялык кызматтар. Долбоордун алкагында финансылоо берилет, анын өлчөмдөрү консультациялык кызматтар менен фермердик коомчулуктардын ортосунда тикелей жана борбордон ажыратылган контракт түзүү үчүн жыл сайын кыскарып турат.

Айыл чарба рыногу жөнүндө маалымат. Долбоордун алкагында Айыл чарба рыногу жөнүндө негизги маалыматтарды жыйноо жана жайылтуу боюнча Кыргыз агроөнөр жай рыноктук маалымат системасынын (КАРИС) ишин финансылоо үчүн каражаттар бөлүнөт, ал Кыргыз Республикасынын Айыл, суу чарбасы жана кайра иштетүүчү өнөр жай министрлиги менен түзүлгөн жылдык контракттын негизинде жүзөгө ашырылат.

Коомчулуктардын тоют өсүмдүктөрүнүн үрөндүк фондусу. Кышкы тоютту даярдоо үчүн зарыл болгон сапаттуу тоют өсүмдүктөрүнө мүмкүнчүлүктү камсыз кылуу үчүн Долбоор тоют өсүмдүктөрүнүн жаңы үрөндүк фондусун (кара беде, эспарсет, тоюттук жүгөрү жана арпа) түзүү үчүн 100гө жакын старттык гранттарды коомчулуктарга бөлүп берет.
Мал чарбасы жана ветеринария жагындагы кызматтар. Аталган чакан компонент мал чарбасы жана ветеринария жагында бүткүл өлкөнүн масштабындагы негизги кызматтарды, анын ичинде малды вакцинациялоо, дегельминтизациялоо, малды сойгонго чейин жана сойгондон кийин карап чыгуу кызматтарын натыйжалуу көрсөтүүгө көмөк көрсөтөт.

3-компонент. Долбоорду башкаруу

Долбоор долбоордун алкагындагы иштин негизги багыттарын координациялоону, ошондой эле Кыргыз Республикасынын Айыл, суу чарбасы жана кайра иштетүүчү өнөр жай министрлигинин Айыл чарба долбоорлорун ишке ашыруу бөлүмүнүн (ОРСП) фидуциардык функцияларын каржылайт.